Ria Boere, wethouder Krimpenerwaard:

Gemeenten vervullen in het Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden een belangrijke en veelzijdige rol. Zowel op bestuurlijk als ambtelijk niveau nemen zij actief deel. Oplopend naar de verkiezingen van 21 maart presenteert Deltanieuws een reeks van drie interviews met bestuurders uit de regio Rijnmond-Drechtsteden: wethouder Piet Sleeking (gemeente Dordrecht) en burgemeester Dirk van der Borg (gemeente Molenwaard) en we sluiten in deze laatste Deltanieuws voor de verkiezingen af met wethouder Ria Boere van de gemeente Krimpenerwaard.

VVD’er Boere is de eerste wethouder die het Deltaprogramma als exclusief dossier in haar portefeuille heeft. Dat zegt iets over het belang dat haar gemeente Krimpenerwaard stelt in de wateropgave en wellicht nog meer over de cruciale rol van gemeenten bij de uitvoering van het Deltaprogramma. Ria Boere: ‘Op de gemeente rust dus een zware verantwoordelijkheid, die veel verder reikt dan een enkele of twee bestuursperiodes.’

1. U bent al vanaf het prille begin betrokken bij het Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden. Wat is uw persoonlijke affiniteit met het onderwerp waterveiligheid?

‘Die is nooit zo persoonlijk geweest, totdat uit het onderzoek ‘Kansrijke strategieën’ bleek dat een belangrijk deel van de opgave in onze regio lag bij het gebied dat nu onderdeel uitmaakt van de Krimpenerwaard en Alblasserwaard. Na de voorbereidingen van de herindeling waaruit de gemeente Krimpenerwaard is ontstaan, hebben we gezegd ‘dit is ontzettend belangrijk’ en is afgesproken dat ik aanspreekpunt zou worden voor alles wat het Deltaprogramma of het Hoogheemraadschap aangaat.’

2. Kunt u nog eens toelichten waar die kwetsbaarheid uit bestaat?

‘Je moet het zo zien: de Krimpenerwaard is een veenweidegebied, omsloten door de Hollandse IJssel en de Lek, met een matige ontsluiting via de Algrabrug. De veenweide ligt ongeveer 2 tot 2,5 meter meter onder NAP en klinkt verder in. Het is een badkuip die, als er iets verkeerd gaat, snel volloopt met water. Kortom: we zijn kwetsbaar en nemen waterveiligheid uiterst serieus. De Lekdijk biedt bovendien bescherming voor Rotterdam. De Lekdijk is onlangs verhoogd en gestabiliseerd, maar de kans is aanwezig dat de dijk over 20 tot 25 jaar weer verhoogd moeten worden. Het gaat daarbij niet enkel om de hoogte: de gevaren van kwel en piping liggen continu op de loer en kunnen in de toekomst een bedreiging vormen voor de stabiliteit van de dijken.’

3. Crisisbeheersing is natuurlijk belangrijk voor uw gemeente, mocht het ondenkbare gebeuren. Hoe pakt de gemeente dit op en wat vindt u daarin zelf belangrijk?

‘Een goede samenwerking tussen de burgemeester en de wethouders is essentieel. De burgemeester gaat natuurlijk in eerste instantie over veiligheid en crisisbeheersing. Onze burgemeester heeft capaciteit gevraagd in de gemeentelijke organisatie om een crisisplan te maken, waarbij expliciet samenwerking is gezocht met gemeenten in de omgeving. Als een dijk dreigt te bezwijken, moet er in 24 uur ontzettend veel gebeuren. Crisissituaties worden daarom ook gesimuleerd. Moeten we horizontaal of verticaal evacueren? De Algrabrug is een flessenhals, daarover kan in geval van acute nood 25 procent van de bevolking een weg naar buiten vinden. Hoge flatgebouwen hebben we niet, dus in het geval van echte watersnood zal 75 procent van de inwoners een veilig heenkomen op daken moeten vinden. We hopen dat het nooit gebeurt, dus versterking van de dijken heeft de allerhoogste prioriteit. Maar toch is het belangrijk dat je erbij stilstaat dát het fout kan gaan. Daarom hebben we ‘officieren voor de dienst bevolkingszorg’, die ook kennis uitwisselen met andere officieren, over wat te doen in een geval van crisis.’

4. Wat kunt u vanuit uw verantwoordelijkheid voor ruimtelijke ordening voor waterveiligheid betekenen?

‘We moeten veel verder vooruitkijken bij de ruimtelijke inrichting. Maar dat kunnen we niet alleen. Als gemeente ben je snel de boeman als je bijvoorbeeld beperkende maatregelen in planologische zin gaat opleggen. Kortom: je loopt risico op planschadeclaims. Dat kunnen we niet alleen dragen. We moeten dus goed kijken hoe we hier samen met het waterschap én de provincie in kunnen optrekken. Ook door te onderzoeken wát juridische consequenties zijn en in hoeverre je met goede voorlichting en voorzorgmaatregelen zoveel mogelijk claims kunt voorkomen. Hetzelfde geldt voor bodemdaling. Om dat tegen te gaan, kom je haast niet onder peilopzet uit. Maar dat verhoudt zich slecht tot het huidige, intensieve agrarische gebruik van het veenweidegebied. Maar dat bodemdaling moet worden tegengegaan, zoveel is duidelijk. Uiteindelijk willen we dit proces met gedeputeerde Han Weber tot een goed einde brengen.’

5. Heeft u een boodschap aan nieuwe raadsleden?

‘Ik heb in mijn eigen partij gezegd dat er ruimte moet komen voor ruimtelijke adaptatie, ook financieel. Heel Nederland heeft met water te maken. Of geen water. Dat is ook een probleem. Nederland is een fragiel evenwicht van land en water. Het evenwicht moet worden hersteld. Dat is ontzettend ingrijpend voor alle gebiedsstakeholders. Gemeenten staan daar als uitvoerende partij het dichtst bovenop. De gemeente stelt uiteindelijk het bestemmingsplan en in de nabije toekomst het omgevingsplan vast. De gemeente vergeeft bovendien omgevingsvergunningen en is verantwoordelijk voor de afvoer van hemelwater. Op de gemeente rust dus een zware verantwoordelijkheid, die veel verder reikt dan een enkele of twee bestuursperiodes. Het vereist een langetermijnvisie voor minstens 30 tot 40 jaar. Ruimtelijke adaptatie kost geld en daarvoor is support vanuit het Deltaprogramma en de provincie onontbeerlijk, maar het vereist ook een wil om te veranderen.’

Het Deltaprogramma is op stoom om de inwoners van de regio Rijnmond-Drechtsteden nu en in de toekomst te beschermen tegen (hoog)water, te zorgen voor voldoende zoetwater en te werken aan een klimaatbestendige inrichting. Gemeenten vervullen hierbij een belangrijke en veelzijdige rol, maar ook provincies, waterschappen, veiligheidsregio’s, het Rijk, maatschappelijke organisaties, kennisinstellingen en bedrijven.

Het is belangrijk om samen te blijven doorwerken aan een duurzame en veilige delta in onze regio. Daarom houdt Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden op maandag 4 juni de Gebiedsconferentie. Thema’s die aan bod komen zijn onder andere de nieuwste inzichten in klimaatverandering, de opgave voor ruimtelijke adaptatie, crisisbeheersing bij overstromingen, participatie in onze projecten en het verbinden van de waterveiligheidsopgave en RO middels omgevingsvisies.

Wilt u uitgenodigd worden voor de Gebiedsconferentie?
Stuur dan een e-mail naar info-deltaprogrammarijnmonddrechtsteden@rws.nl