Wat is de rol van de gemeenten binnen het Deltaprogramma? Deze is cruciaal, zeggen lokale bestuurders uit de regio Rijnmond-Drechtsteden, zeker nu naast waterveiligheid en zoetwater ook ruimtelijke adaptatie ter hand moet worden genomen. In 2018 zijn er gemeenteraadsverkiezingen. Gemeenten vervullen in het Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden een belangrijke en veelzijdige rol. Zowel op bestuurlijk als ambtelijk niveau nemen zij actief deel.

In de vorige Deltanieuws spraken we met de Dordtse wethouder Piet Sleeking. In deze Deltanieuws laten we burgemeester Dirk van der Borg van de gemeente Molenwaard aan het woord. Molenwaard fuseert per 1 januari 2019 met Giessenlanden. De verkiezingen vinden daarom pas later in het jaar plaats. Van der Borg doet een oproep aan gemeentebestuurders in de hele regio: ‘Maak water een top 3-prioriteit voor de komende collegeperiode.’

1. Hoe kijkt u terug op wat er onder de noemer van het Deltaprogramma is bereikt afgelopen collegeperiode?

‘Ik kijk met trots terug op wat er vanuit de inhoud in de gebiedsraad A5H (Alblasserwaard/Vijfheerenlanden, red.) is bereikt op het gebied van samenwerking. Het resultaat mag er zijn: een prachtig programma vanuit het MIRT (Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport, red.) waarbij gemeenten, provincie, waterschappen, maar ook maatschappelijke organisaties zijn betrokken. Deze samenwerking weerspiegelt zich in het integrale karakter van gekozen oplossingsrichtingen voor waterveiligheid. Een programma dat verder reikt dan enkel het ophogen van de dijken, maar waarbij nadrukkelijk ook naar ruimtelijke interventies en andere meekoppelkansen is gekeken, ofwel oplossingen die meer dan één doel dienen.’

2. In A5H moet de komende jaren veel gebeuren op het gebied van waterveiligheid. Welke meekoppelkansen zijn er voor uw gemeente?

‘Er ligt een grote kans om de bereikbaarheid van werelderfgoed Kinderdijk te verbeteren. De molens worden jaarlijks door vele toeristen bezocht en hun aantal zal alleen maar toenemen. De vraag is hoe we al die toeristen op een veilige en duurzame manier toegang verschaffen tot het gebied. Vervoer over water biedt daarbij uitkomst. We willen geen toename van verkeer over de dijken, daarom kijken we naar alternatieven. Het waterschap is nu bereid mee te denken over een oplossing die gelijktijdig met het versterken van de dijk kan worden gerealiseerd. Dat is tekenend voor de goede samenwerking in het gebied A5H.’
‘Ook wordt naar andere mogelijkheden gekeken. Op een voormalig industrieterrein langs De Noord waar vroeger Mercon Kloos zat, wordt onderzocht in hoeverre herontwikkeling gelijk kan opgaan met het verbeteren van de waterveiligheid. Bij Streefkerk wordt dijkversterking gecombineerd met de uitbreiding van de jachthaven. En er worden mogelijkheden onderzocht voor de aanleg van een klimaatdijk met woningbouw, waarbij het waterschap een extra rol krijgt als gebiedsontwikkelaar.’

3. Samen plannen maken is één; hoe breng je ze in de praktijk?

‘Het gebiedsproces A5H is feitelijk een vervolg op het MIRT-onderzoek. Per aanbeveling is een projectteam bezig plannen verder uit te werken. Rondom de ontwikkelingen in Kinderdijk zijn dat de gemeente Alblasserdam en Molenwaard. Doel is een gebiedsperspectief te maken dat verdergaat dan de versterking van de dijken alleen, maar mede het gebied A5H positioneert. Waterveiligheid fungeert hierbij als een soort vliegwiel. De bereidheid om door te zetten is er, maar het is nog wel een opgave om van mooie ideeën tot concrete uitvoering te komen. Het komt nu aan op organisatiekracht. Daar is 1) leiderschap voor nodig en 2) maatschappelijke acceptatie. Concreet betekent dit dat we een goede projectorganisatie moeten optuigen in combinatie met een helder communicatiebeleid. Elke stap die je maakt moet je goed uitleggen aan de mensen die het raakt. Met het idee voor de waterentree gaan we heel zorgvuldig om. Het ziet ernaar uit dat we een prijsvraag gaan uitschrijven, voor maximale transparantie. De gemeenteraad van Molenwaard heeft inmiddels de eerste stap gezet en 50.000 euro aan middelen gereserveerd voor de voorbereidingskosten.’

4. Per 1 januari 2019 fuseert Molenwaard met de gemeente Giessenlanden. Daaraan voorafgaand kiest de bevolking een nieuwe gemeenteraad. Wat zou u deze raadsleden in spe willen meegeven?

‘Zie waterveiligheid als kans voor ontwikkeling. Het werken aan het versterken van de dijken is niet alleen noodzakelijk om droge voeten te houden, het biedt nieuwe kansen voor recreatie, en niet in de laatste plaats ook in het bedrijfsleven. In ons gebied is de maakindustrie traditioneel sterk ontwikkeld. We hebben bijvoorbeeld Royal IHC als toeleverancier van apparatuur in offshore, en ander toonaangevende bedrijven. Ik adviseer nieuwe raadsleden in elk geval het MIRT-onderzoek goed te lezen. Daarin staat hele concrete informatie. Bewustwording begint immers met kennis. Tot slot wil ik hen op het hart drukken om elkaar ‘vast te houden’. Zorg ervoor dat je als gemeenten, waterschap, maatschappelijke organisaties en bedrijfsleven blijft samenwerken. Maak wat moois van waterveiligheid.’

In de volgende editie kunt u het interview met Ria Boere, wethouder Deltaprogramma van de gemeente Krimpenerwaard lezen. Lees ook het interview met Piet Sleeking, wethouder gemeente Dordrecht.

Het Deltaprogramma is op stoom om de inwoners van de regio Rijnmond-Drechtsteden nu en in de toekomst te beschermen tegen (hoog)water, te zorgen voor voldoende zoetwater en te werken aan een klimaatbestendige inrichting. Gemeenten vervullen hierbij een belangrijke en veelzijdige rol. Zowel op bestuurlijk als ambtelijk niveau nemen zij actief deel. In juli 2017 heeft het Gebiedsoverleg van Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden een brief gestuurd naar alle politieke partijen van de gemeenten in de regio om hen te informeren over het Deltaprogramma en de hoop dat zij in de komende gemeenteraadsverkiezingen kansen zien voor hun gemeente en deze in hun verkiezingsprogramma gaan opnemen.